Ed Harris

2018, acryl op doek, 100 x 70 cm

Voor dit portret heb ik me laten inspireren door The Hours, de verfilming van het gelijknamige boek dat Michael Cunningham in 1998 schreef. Gezien de vele nominaties en prijzen voor zowel boek als film, ben ik niet de enige die onder de indruk was. Cunningham baseert zijn boek op het leven en werk van Virginia Woolf.

Heel kort en onvolledig samengevat: het verhaal omvat een dag uit het leven van drie vrouwen op verschillende tijdstippen en op verschillende plaatsen.
   Virginia Woolf (Londen 1923), die haar roman Mrs. Dalloway aan het schrijven is;
   Laura Brown (Californië 1949), die het liefst haar tijd besteedt aan het lezen van het boek Mrs. Dalloway;
   Clarissa (New York 2001), door haar vriend Richard Brown Mrs. Dalloway genoemd.

Ed Harris, die de rol van Richard Brown vertolkt, stond model voor bovenstaand portret. ‘Zijn hoofd is even gegroefd, getekend en verweerd als een steen in de woestijn.’ (p.190, De Uren, Michael Cunningham, Uitgeverij Prometheus, Ooievaar, Amsterdam ). Richard is een gevierd dichter. Hij sleept zich door zijn dagen heen met behulp van aidsremmers, drukdoende om stemmen en spoken af te weren.

Zijn vriendin Clarissa bereidt een feest voor omdat hij een prijs gewonnen heeft, maar Richard betwijfelt of hij het wel aankan. ‘Maar dan zijn er nog altijd de uren, nietwaar? Eerst een en dan nog een. En als je er een bent doorgekomen, dan volgt er verdomme nog een. Ik ben zo ziek.’ (idem, p.190)  Uiteindelijk zal de hoofdpersoon op zijn eigen feestje ontbreken.

Soms zijn beelden zo indringend, dat ze lang in je hoofd blijven hangen. Waarom dan niet een ervan vastleggen op doek? Onder het beluisteren van de prachtige muziek die Philip Glass schreef voor The Hours was dit een plezier. 

Vriendelijke groeten,
Bert MegensMrs. Dalloway, 1925 – auteur Virginia Woolf
The Hours, 1998 – auteur Michael Cunningham
The Hours, 2003 – regisseur Stephen Daldry
The Hours, 2003 – ccomponist Philip Glass

One thought on “Ed Harris

  1. Opkijkertje

    Is het verstandig naar muziek te luisteren terwijl je aan het werk bent? Bouwvakkers zijn over het algemeen prima in staat om een aardig huisje neer te zetten onder het genot van een stratenver nog te horen gettoblaster. Ook de nieuwe klinkerstraten, die de afgelopen maanden bij mij in de wijk zijn aangelegd, zijn vervaardigd onder begeleiding van een aan de moderne tijd aangepast soort arbeidsvitaminen. Je zou dus denken van wel: muziek en werk, dat is prima te combineren. En hoe zou dat beroemde radioprogramma het anders al vanaf 1946 tot op de dag van vandaag hebben kunnen volhouden. Arbeid en muziek, een huwelijk is er blijkbaar niks bij, zo intens zijn deze twee met elkaar verbonden. Maar als ik probeer om poëzie te lezen – een activiteit die ik als een vorm van arbeid beschouw – en tegelijkertijd naar muziek wil luisteren, dan lukt me dat nooit. Dan treden er verstoringen op die tot veranderingen leiden. Ik hoor de muziek niet goed, of ik lees heel iets anders dan er staat. Zou dat, bedenk ik opeens, kunnen verklaren waarom de beroemde dichter schreef: “lees maar, er staat niet wat er staat’? Misschien zat hij wel naar muziek te luisteren tijdens het werk.
    Blijkbaar is er sprake van invloed op de inhoud en kwaliteit van arbeid die wordt verricht onder het genot van een muzikale opluistering. Zou zo maar kunnen. Maar dan zou je het wel op meer vlakken moeten zien. Neem nou eens dit portret van Ed Harris. Mooi portretje, een echte Megens. Geschilderd naar het beeld van de auteur dat bij de kijker achterblijft na het zien van de film The Hours. En ongetwijfeld ondersteund door de bekende officiële foto van dat moment uit de film. Maar dat beeld stemt niet geheel overeen met de geschilderde versie. Er is een essentieel verschil in de blik van de auteur. Op de foto kijkt hij weg naar linksonder waar hij op het schilderij voor zich uit kijkt. Toch maar alleen op het beeldgeheugen vertrouwd door de schilder? Ik betwijfel het, gezien zijn gebruikelijke werkwijze. Maar waar komt deze ‘verstoring’ dan wel vandaan? Muziek! Tijdens het schilderen luisterde de kunstenaar naar de soundtrack van de film, een compositie van Philip Glass, de meester van de minimal music. Filmmuziek bestaat echter vrijwel nooit uit een doorgecomponeerd geheel. Het zijn losse onderdelen die de componist voor afzonderlijke scènes in een film maakt. De diverse tracks kunnen daarom heel verschillend van stijl en uitvoering zijn. En dat is bij de muziek voor The Hours ook het geval. De eerst track, The Poets Act, bevat een symphonische compositie waarin een thema steeds met een iets andere klankkleur wordt herhaald. De muziek stopt vrij abrupt en vervolgens komt de tweede track aan bod met een stuk voor piano solo. De overgang, natuurlijk alleen op de soundtrack van de cd aanwezig, is zo abrupt dat je er van opkijkt. En ja, als je daarnaar luistert terwijl je schildert, dan moet je niet raar opkijken als je dat effect vervolgens terugziet in de blik van de geportretteerde.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.